Bazı besinler cilt bariyerini güçlendirir, iltihaplanmayı azaltır ve bağışıklık sistemini dengeler:
1. Anti-inflamatuar Besinler
-
Yeşil yapraklı sebzeler: Ispanak, pazı, roka
-
Zencefil ve zerdeçal: Doğal iltihap önleyici
-
Zeytinyağı: Sağlıklı yağ asitleri bakımından zengin
2. Omega-3 Kaynakları
-
Somon, sardalya, uskumru gibi yağlı balıklar
-
Ceviz ve keten tohumu: Bitkisel omega-3 kaynakları
3. Cilt Dostu Vitaminler
-
A vitamini: Havuç, tatlı patates, bal kabağı
-
E vitamini: Badem, ay çekirdeği, avokado
-
C vitamini: Portakal, kivi, kırmızı biber
4. Probiyotikler
-
Bağırsak florasını güçlendirerek bağışıklığı dengeler.
-
Örnekler: Yoğurt (laktozsuz tercih edilebilir), kefir, lahana turşusu
5. Yeterli Su Tüketimi
-
Günde en az 2 litre su içmek, cildin nemli kalmasına yardımcı olur.
Egzama Hastalarının Uzak Durması Gereken Yiyecekler
Bazı gıdalar egzama ataklarını tetikleyebilir veya şikayetleri artırabilir:
1. Yüksek Şeker ve Rafine Karbonhidratlar
-
Beyaz ekmek, kek, pasta, hazır bisküviler
-
Kan şekerini hızla yükselterek inflamasyonu artırır.
2. Süt ve Süt Ürünleri
-
Laktoz intoleransı olanlarda egzama tetiklenebilir.
-
Süt, peynir, yoğurt bazen hassasiyet yaratabilir.
3. İşlenmiş Et Ürünleri
-
Salam, sucuk, sosis gibi katkı maddesi içeren etler
-
Yüksek miktarda sodyum ve nitrat içerir.
4. Deniz Ürünleri (Alerjik bünyelerde)
-
Karides, midye gibi kabuklu deniz ürünleri bazı bireylerde alerjiye neden olabilir.
5. Baharatlı ve Aşırı Tuzlu Yiyecekler
-
Kaşıntıyı artırabilir.
-
Acı biber, aşırı karabiber, turşular
6. Asitli ve Şekerli İçecekler
-
Kola, meyve suları, enerji içecekleri
7. Trans Yağ ve Margarinler
-
Cilt bariyerini zayıflatır, inflamasyonu artırır.
Alerji Testi Yaptırmak Önemli!
Her bireyin tetikleyicisi farklı olabilir. Bu nedenle bir alerji testi yaptırarak hangi gıdaların egzamayı artırdığını öğrenmek büyük avantaj sağlar. Bazı yaygın gıda alerjenleri:
-
Yumurta
-
Süt
-
Yer fıstığı
-
Gluten
-
Soya
-
Dengeli, doğal ve antioksidan bakımından zengin bir beslenme egzamanın kontrol altına alınmasına yardımcı olur.
-
İşlenmiş gıdalardan, rafine şekerden ve katkı maddelerinden mümkün olduğunca uzak durulmalıdır.
-
Herhangi bir gıda eliminasyonuna başlamadan önce doktor veya diyetisyen görüşü alınmalıdır.
Egzamaya Ne İyi Gelir?
Beslenme tek başına egzamayı geçirmez; ancak doğru alışkanlıklarla birleştiğinde alevlenme sıklığını belirgin şekilde azaltır. “Egzamaya ne iyi gelir?” sorusunun pratik cevabı şu başlıklarda toplanır:
- Günde en az iki kez nemlendirme: egzama bakımının tartışmasız temeli budur. Kokusuz, katkısız ve yoğun kıvamlı bir nemlendirici, banyodan sonraki üç dakika içinde nemli cilde uygulanmalıdır.
- Kısa ve ılık duş: uzun ve sıcak duş cildin doğal yağını sıyırır. 5-10 dakika ve ılık su yeterlidir.
- Sabun yerine yağlı temizleyici: köpüren sert sabunlar cilt bariyerini bozar.
- Pamuklu giysi: yün ve sentetik kumaşlar teması artırarak kaşıntıyı tetikler.
- Tırnakları kısa tutmak: kaşımanın verdiği hasar, egzamanın kendisinden çok daha fazla soruna yol açar.
- Ev içi nem dengesi: kışın kaloriferli ortamda nemlendirici cihaz kullanmak alevlenmeyi azaltır.
- Tetikleyici takibi: deterjan, parfüm, stres ve bazı gıdalar kişiye göre değişir; gıda günlüğü tutmak en pratik yöntemdir.
- Dengeli beslenme: yukarıda anlatıldığı gibi omega-3’ten zengin, işlenmiş gıdadan fakir bir düzen çoğu kişide destek olur.
Egzamaya Ne İyi Gelmez? Yaygın Yanlışlar
- Çok sık ve sıcak duş almak — cildi kuruttuğu için tabloyu ağırlaştırır
- Kokulu losyon ve parfümlü ürünler — hassas ciltte tahriş yapar
- Keseleme ve sert ovma — bariyeri doğrudan zedeler
- Gereksiz gıda kısıtlaması — test edilmeden yapılan geniş eliminasyon, özellikle çocuklarda beslenme sorunu yaratır
- Kaşıntıyı “geçer” diye beklemek — kaşıma-kaşıntı döngüsü kendini besler ve kalınlaşmış deriye yol açar
Ne Zaman Dermatoloğa Başvurmalı?
Nemlendirme ve tetikleyicilerden kaçınmaya rağmen şu durumlar varsa değerlendirme gerekir:
- Kaşıntı uykuyu bölüyorsa
- Lezyonlar yaygınlaşıyor veya sızıntı, kabuklanma, sarı kabuk gibi enfeksiyon belirtileri varsa
- Deri kalınlaşmış ve renk değişikliği başlamışsa
- Günlük yaşamı, iş veya okul performansını etkiliyorsa
Bu durumlarda kişiye özel planlanan bir egzama tedavisi süreci kısaltır. Egzamanın tipi, nedenleri ve genel tedavi yaklaşımı için egzama nedir ve neden olur başlıklı ana rehberimize bakabilirsiniz.
Cilt sorununuz için uzman görüşü alın